15 augustus 2025 markeert een belangrijk moment: het is 80 jaar geleden dat de Tweede Wereldoorlog in voormalig Nederlands-Indië eindigde met de capitulatie van Japan. Dit moment was niet alleen een einde aan de oorlog, maar ook het begin van een tumultueuze strijd voor onafhankelijkheid. Terwijl Nederland probeerde terug te grijpen naar koloniale structuren, kozen vele inwoners van de archipel ervoor om zelfstandig verder te gaan. Dit leidde tot een bittere onafhankelijkheidsstrijd die uiteindelijk resulteerde in de onafhankelijkheid van Indonesië.
Herdenking in Delft
Stichting Samen tegen eenzaamheid is aanwezig bij de herdenking van 15 augustus bij DOK in Delft, gelegen aan het Vesteplein 100. Deze bijeenkomst is gratis toegankelijk en begint om 12.00 uur, met een inloop vanaf 11.30 uur. Tijdens de herdenking worden alle slachtoffers van de oorlog tegen Japan en de Japanse bezetting van Nederlands-Indië herdacht. De gemeente Delft organiseert deze herdenking in samenwerking met Stichting Pinang, Moluks Erfgoed en Vrij Vertelt!. De middag begint met traditionele Indische muziek van Ferry van Enst en Tom Tehupuring, gevolgd door een welkomstwoord van wethouder Joëlle Gooijer. Er is een vrijheidsmaaltijd met nasi bungkus, en een lezing door Ron Habiboe. De herdenking eindigt met muziek en er is ruimte voor napraten, waarbij iedereen zich kan verbinden met elkaar. Voor deelname aan de maaltijd is aanmelden verplicht, wat je kunt doen via de website van DOK. Als het vol is, kun je contact opnemen met DOK. Wellicht is er een afmelding.
Herdenking elders in de regio
In Den Haag vindt de Nationale Herdenking plaats bij het Indisch Monument eveneens op 15 augustus van 18.00 uur tot 21.00 uur. Deze ceremonie herdenkt alle slachtoffers van de oorlog tegen Japan en de Japanse bezetting van Nederlands-Indië. Leden van het Residentie Bachkoor en Residentie Kamerkoor zullen het Indisch Onze Vader ten gehore brengen en de plechtigheid wordt afgesloten met een defilé langs het monument. Dit jaar is er een speciale live-uitzending van de NOS, zodat de herdenking voor een breder publiek toegankelijk is.
In Rijswijk vindt op 30 augustus een herdenkingsbijeenkomst plaats in de Benedictus en Bernadettekerk aan de Sir Winston Churchilllaan 372, van 16.00 uur tot 18.00 uur. Deze bijeenkomst staat in het teken van de verbinding en ontmoeting rond het gedeelde verleden van Nederlands-Indië en Indonesië. Het programma omvat muziek van internationaal bekende percussionist Daniel Bloem Berretty, een toespraak van burgemeester Huri Sahin, en persoonlijke verhalen vanuit de verschillende gemeenschappen. De bijeenkomst eindigt met een moment van stilte en ruimte voor ontmoeting en verbinding onder het genot van een hapje en een drankje.
Meer aandacht voor het koloniale verleden
De herdenkingen zijn niet alleen een moment van reflectie op het verleden, maar ook een kans om de verhalen van de slachtoffers levend te houden. Het is essentieel dat we meer aandacht besteden aan ons problematische koloniale verleden. Dit geldt niet alleen voor de geschiedenis van Nederlands-Indië, maar ook voor actuele kwesties zoals de strijd voor zelfstandigheid van de Papoea.
Het onderwijs, vooral op middelbare scholen, zou meer focus moeten leggen op deze onderwerpen, vergelijkbaar met hoe we nu de discussie over het slavernijverleden en Keti Koti benaderen. Door deze verhalen te delen, kunnen we een breder begrip creëren van de voortdurende gevolgen van kolonialisme en het belang van erkenning en herstel.
